Personeelsnet

Zitten is echt heel slecht: tips voor fitter zitten op de werkplek

Nederlanders zitten gemiddeld bijna negen uur per dag. Lager opgeleiden zitten tijdens de werkweek gemiddeld bijna 8 uur per dag, terwijl hoger opgeleiden gemiddeld meer dan 10 uur zittend doorbrengen. Maar van veel zitten worden we te dik en eerder ziek, ook mensen die daarnaast veel sporten! Deze tips helpen om beter (en minder) te zitten op de werkplek.

Het RIVM heeft berekend dat de meeste Nederlanders in het weekend gemiddeld minder uren zittend doorbrengen  dan doordeweeks: gemiddeld 8 uur per dag. Mannen zitten gemiddeld een half uur langer per week dan vrouwen.

Zitten risicofactor voor sterfte, maar geen zitnorm
Dat we zo lang zitten, is niet best voor onze gezondheid. Zo zijn er aanwijzingen dat veel zitten leidt tot overgewicht, type 2 diabetes en zelfs vervroegde sterfte. Ook mensen die veel sporten en bewegen lopen deze risico’s als ze verder veel zitten.

Werkgevers die hun werknemers bewust minder willen laten zitten, zullen merken dat er in ons land geen officiële norm is voor zitgedrag. Wel zijn er normen voor de werkplek en de manier waarop werknemers moeten zitten, bijvoorbeeld voor de zithouding.

Ongezonde werkhouding meenemen in RI&E
Want werknemers die vaak of lang in ongezonde werkhoudingen werken, hebben meer kans op (blijvende) klachten aan spieren, pezen, banden of gewrichten. Bovendien gaat zitten op het werk, vaak gepaard met staren naar beeldschermen en ook daar zijn normen voor. Op euronorm.net worden deze normen uitgebreid toegelicht. Daar vindt u ook een uitgebreide checklist voor het beoordelen van beeldschermwerk.

De Arbowet kent geen specifieke bepalingen over werkhoudingen, maar de werkgever moet er wel voor zorgen dat de fysieke belasting geen gevaar oplevert voor de veiligheid en de gezondheid van de werknemer. Dat moet worden meegenomen in de RI&E en het Plan van Aanpak. Daarin kunt u gebruik maken van verschillende normen die bestaan voor de plaatsing van het beeldscherm, de dikte van het toetsenbord, de verstelbaarheid van de stoel en tafel en accessoires die helpen bij de juiste werkhouding.

Zitten is een nieuw Arborisico
Doordat we meestal lang zitten op het werk, spreekt de overheid van een nieuw arbeidsrisico en probeert daar met veel voorlichting over de risico's van zittend werk wat aan te doen.

Maar de praktijk is hardnekkig, want we zitten nou eenmaal graag. Met de volgende tips voor minder én fitter zitten, kunnen werkgevers en werknemers de risico’s van zittend werk te lijf gaan. Maar ga niet overdrijven, want ook te lang staan, geldt als risicovol. Zorg dus vooral voor een goede mix tussen zitten, bewegen en staan op het werk.

TIPS VOOR FITTER ZITTEN OP HET WERK

Meer bewegen op het werk

Omdat langdurig zitten zo slecht is, zouden medewerkers vaker moeten (op)staan. Bijvoorbeeld tussendoor bewegen door lopend of staand te telefoneren, zelf koffie te halen en de trap te nemen naar een andere verdieping. Werkgevers kunnen trappenhuizen beter aangeven en aantrekkelijker maken.
Verken de mogelijkheden om staand te vergaderen. Dat is goed voor de gezondheid en heeft als bijkomend voordeel dat het overleg meestal ook korter duurt.

Bewegen naar het werk

De meest voor de hand liggend optie is, om de fiets naar het werk te pakken of om te lopen. Ook de elektrische fiets zorgt voor meer beweging en biedt mogelijkheden voor mensen die verder weg wonen. Of pak het OV, stap een stuk eerder uit en loop verder. Iets dergelijks kan ook voor automobilisten: parkeer bij een transferium, pak daar het OV en loop een stukje naar het werk. Dat is waarschijnlijk nog sneller ook.

Neem regelmatig pauzes

Wissel zitten af met beweging. Bijvoorbeeld 1 kwartier staan of bewegen op 3 kwartier zitten. Gebruik de beweging voor overleg met collega’s, om iets op te zoeken, de werkplek op te ruimen of om even na te denken. Ga met de lunch naar buiten voor wat frisse lucht, daglicht en beweging. Dat maakt meteen het hoofd ook even vrij en daarmee word je later weer productiever.

Zorg voor een goede zitplaats

Let op een goede zithouding, waarbij stoel, bureau en beeldscherm goed zijn afgesteld. Wie met de PC werkt, moet eraan denken om muis en toetsenbord meer af te wisselen. Vaak is de PC wel netjes opgesteld, maar gaat het mis met het gebruik van de laptop, tablet of smartphone. Dan zitten werknemers meestal voorover gebogen over het scherm en daardoor kunnen klachten ontstaan aan de schouder, nek en rug.

Zorg ook voor een staplek

Het is heel goed om zitten en staan af te wisselen. Dat kan met een stabureau, maar ook met een relatief simpeler standaard waarop de laptop kan worden geplaatst. Richt ook vergaderruimtes in met optionele statafels en denk ook eens aan statafels in de koffiecorners en het bedrijfsrestaurant. Let op dat langer dan 4 uur achter elkaar staan ook weer niet goed is; het gaat dus om de mogelijkheid om staan, zitten en bewegen af te wisselen.


DOE HET ZELF: Stappenplan opstellen RI&E

Neem een abonnement en download meer dan 300 actuele HR-instrumenten

Wilt u als HR-professional ook niks meer missen op uw vakgebied?