Het aanstaande minderheidskabinet van D66, VVD en CDA leunt voor steun op het middenveld in Nederland, maar de vakbonden lijken daar bepaald niet voor te voelen. Waar werkgevers nog spreken van ‘goede keuzes voor het toekomstig verdienvermogen’, staan de vakbonden al klaar om actie te voeren tegen de ‘botte bijl in werknemersrechten’. Vakbond CNV wil wel de hand reiken, maar vreest nu al ‘het Malieveld te moeten reserveren.’

Reden voor de afwijzende reacties over het coalitieakkoord zijn de plannen voor sociaal-economisch beleid: een kortere WW, ingrepen in de WIA, een AOW-leeftijd die sneller omhoog gaat en het schrappen van zekerheden rond ziekte en arbeidsongeschiktheid.
HR-adviseurs en werkgevers moeten zich dan ook voorbereiden op een periode van grote stelselwijzigingen vanaf 2026, analyseerde Personeelsnet al na de presentatie van het coalitieakkoord. 

Werkgevers kiezen voor concurrentiekracht en investeringen
Volgens VNO-NCW en MKB-Nederland is het positief dat er weer snel een missionair kabinet is dat “knopen durft door te hakken”. Zij zien in het akkoord vooral:

• forse investeringen in defensie en veiligheid;
• aandacht voor het investeringsklimaat en een betere concurrentiepositie;
• vermindering van regeldruk;
• investeringen in innovatie, infrastructuur en wonen;
• een stabieler fiscaal beleid voor ondernemers.

Ook de inzet op lagere elektriciteitskosten en het schrappen van de CO₂-heffing wordt verwelkomd. Voor energie-intensieve bedrijven en industrie is dat volgens de ondernemersorganisaties cruciaal om concurrerend te blijven’.

Arbeidsmarkt: begrip, maar ook teleurstelling
Op arbeidsmarkt en sociale zekerheid tonen werkgevers begrip voor de noodzaak van hervormingen, bijvoorbeeld om de instroom in de WIA te beperken. Tegelijkertijd klinkt er ook kritiek.

Zo zijn werkgevers teleurgesteld dat er geen concrete aanpassingen komen in de loondoorbetaling bij ziekte. Vooral het mkb ervaart dit als een knelpunt. Hoewel het kabinet lastenverlichting belooft, missen ondernemers nu al harde maatregelen.

Vakbonden vrezen aantasting van sociale zekerheid
Grote teleurstelling heerst bij vakbonden CNV en FNV. Zij spreken van een afbraak van sociale rechten. CNV-voorzitter Piet Fortuin noemt het akkoord "historisch ingrijpend" door de halvering van de WW-duur naar 12 maanden, snellere stijging van de AOW-leeftijd en de ingrepen in de WIA.

Volgens een eerdere CNV-analyse zouden minstens 65.000 mensen worden geraakt bij een WW-duur van 18 maanden. Met één jaar WW wordt dat aantal vele malen hoger en zouden mensen dus sneller in de bijstand belanden. Daarnaast stelt CNV dat de AOW-leeftijd door de koppeling aan de levensverwachting voor jongeren kan oplopen tot 70 jaar, wat volgens de bond ‘funest is voor zware beroepen’.

FNV: Onacceptabel, onnodig en oneerlijk
Nederland’s grootste vakbond is minstens zo kritisch en veroordeelt de bezuinigingen op de WW, WIA, AOW en zorg. De bond vreest dat mensen bij arbeidsongeschiktheid eerder in de problemen door de verlaging van het maximum dagloon. Ook het afschaffen van de IVA-uitkering voor nieuwe gevallen is nadelig voor langdurig arbeidsongeschikten.

Verder gaan de lasten voor werknemers omhoog door verschuivingen in de belastingtabellen, door hogere zorgkosten en de aangekondigde ‘vrijheidsbijdrage’. Net als vakbond CNV, dreigt de FNV daarom nadrukkelijk met acties.

Nieuwe regering: dit zijn de belangrijkste wijzigingen voor HR en werkgevers

Doorsturen: