Mag je medewerkers verplichten om minimaal 40 procent van hun werktijd op kantoor door te brengen? De ondernemingsraad van Booking.com vindt van niet en stapte daarom naar de rechter om de voorgenomen maatregel van tafel te krijgen. Maar de rechtbank Amsterdam is van oordeel dat de OR zijn instemming met dit nieuwe thuiswerkbeleid niet in redelijkheid kon weigeren. Volgens de rechter heeft Booking voldoende onderbouwd waarom aanwezigheid op kantoor belangrijk is voor de samenwerking en de bedrijfscultuur.

Tot nu toe hanteerde Booking een vrijblijvende regeling, waarbij medewerkers werden aangemoedigd om minimaal 40 procent van hun werktijd op kantoor te zijn. In de praktijk blijkt slechts 27 procent van de medewerkers aan die norm te voldoen. Daarom wil het bedrijf de aanwezigheid verplicht stellen. De ondernemingsraad verzette zich daartegen, omdat de nadelen voor werknemers volgens de OR zwaarder wegen dan de voordelen voor de organisatie.

Rechter vindt 40 procent aanwezigheidsplicht redelijk
De kantonrechter volgt echter de argumentatie van Booking. Persoonlijke ontmoetingen op kantoor kunnen bijdragen aan onderlinge verbondenheid, opleiding en ontwikkeling en een betere samenwerking binnen teams.

Omdat vrijwillige aanwezigheid onvoldoende resultaat heeft opgeleverd, vindt de rechter een verplichting van 40 procent redelijk. Daarbij weegt mee dat werkgevers een zekere vrijheid hebben om hun organisatie in te richten en werknemers redelijke werkinstructies moeten opvolgen.

Werkgever moet wel rekening houden met individuele omstandigheden
Volgens de rechter heeft Booking voldoende rekening gehouden met de belangen van werknemers. Zo geldt een overgangsperiode van zes maanden en is het oorspronkelijke plan om 50 tot 60 procent aanwezigheid te verplichten, afgezwakt.

Bovendien bevat het beleid een hardheidsclausule voor medewerkers die door de verplichting daadwerkelijk in de problemen komen. Booking moet zich daarnaast blijven inspannen om voldoende werkplekken beschikbaar te stellen. De rechtbank verleent Booking daarom vervangende toestemming om het nieuwe thuiswerkbeleid in te voeren, ondanks het ontbreken van instemming van de ondernemingsraad.

Goede onderbouwing is nodig voor beleidswijziging
De uitspraak is ook relevant voor andere werkgevers die hun thuiswerkbeleid willen aanscherpen. Een verplichting om vaker op kantoor te werken kan juridisch houdbaar zijn, mits de werkgever het organisatorische belang goed onderbouwt, de belangen van werknemers zorgvuldig afweegt en rekening houdt met individuele omstandigheden. Omdat het beleid instemmingsplichtig is, blijft bovendien de ondernemingsraad een belangrijke rol spelen.

Doorsturen: