Werkgevers die arbeidswetten overtreden, kunnen vanaf juli 2027 fors hogere boetes krijgen. Het kabinet gaat de boetebedragen bijna een kwart verhogen en daarna jaarlijks indexeren. Ook wordt de sluiproute afgesneden waarmee arbeidsmigranten van buiten de EU toch in Nederland aan het werk worden gezet. Die route loopt nu nog via andere EU-landen, maar wordt straks een stuk onaantrekkelijker.

Met deze maatregelen wil minister Vijlbrief van Sociale Zaken en Werkgelegenheid kwetsbare werknemers beter beschermen en oneerlijke concurrentie tussen werkgevers tegengaan.

Minder laag betaalde arbeiders van buiten EU
Het kabinet wil minder afhankelijk worden van laagbetaalde arbeid en arbeidsmigratie meer richten op werkzaamheden die nodig zijn voor de toekomstige welvaart. Ook moeten mensen die in Nederland aan de kant staan eerst worden ingeschakeld voor betaald werk. Daarom gaat het kabinet harder optreden tegen werkgevers die arbeidswetten overtreden of gebruikmaken van constructies om Nederlandse regels te omzeilen.

Daarbij gaat het niet alleen om de bescherming van arbeidsmigranten. Volgens het kabinet profiteren hiermee ook werkgevers die zich wél aan de regels houden. Die ondervinden nu nadeel van bedrijven die met (illegale) goedkopere arbeidskrachten concurreren door de regels te buigen.

Boetes voor overtreding arbeidswetten 22 procent omhoog
Een belangrijk onderdeel van de aanpak is het verhogen van de bestuurlijke boetes die de Nederlandse Arbeidsinspectie kan opleggen. De boetebedragen zijn de afgelopen jaren niet geïndexeerd en zijn daardoor volgens het kabinet onvoldoende meegegroeid met de ernst van de overtredingen. De verhoging van ongeveer 22 procent geldt voor vijf wetten:

• de Wet minimumloon en minimumvakantiebijslag,
• de Wet arbeid vreemdelingen,
• de Wet arbeidsvoorwaarden gedetacheerde werknemers in de Europese Unie,
• de Arbeidsomstandighedenwet en
•  de Arbeidstijdenwet.

Zo stijgt de maximale boete voor overtreding van het wettelijk minimumloon van € 10.000 naar ongeveer € 12.200 per werknemer. Werkgevers die niet de juiste loongegevens aan de Arbeidsinspectie verstrekken, kunnen straks een boete krijgen van ongeveer € 14.640 per werknemer, tegenover € 12.000 nu.

Ook voor werkgevers die herhaaldelijk de regels overtreden, worden de financiële gevolgen groter. De hogere basisbedragen werken namelijk door in de boetes voor herhaalde overtredingen. De nieuwe boetebedragen moeten op 1 juli 2027 ingaan. Vanaf 1 januari 2028 wil het kabinet ze jaarlijks indexeren, zodat de afschrikwekkende werking behouden blijft.

Sluiproute afgesloten voor arbeidsmigranten van buiten de EU
Naast de hogere boetes gaat het kabinet ook constructies aanpakken waarmee arbeidsmigranten van buiten de Europese Unie via een ander Europees land in Nederland worden ingezet. Voor werkkrachten van buiten de EU is een tewerkstellingsvergunning nodig, maar die wordt door een sluiproute ontweken. Dat gebeurt door arbeidsmigranten eerst via een bedrijf in een ander EU-land binnen te halen en hen vervolgens direct naar Nederland te detacheren. Als voorbeeld noemt het ministerie een werknemer met de Wit-Russische nationaliteit die via een Pools bedrijf rechtstreeks in Nederland aan het werk wordt gezet.

Hierdoor ontstaat oneerlijke concurrentie met bedrijven die zich wel aan de wet houden. Bovendien zitten de betrokken werknemers hierdoor vaak in een kwetsbare positie. Ze worden nogal eens onderbetaald en moeten hun arbeidsrechten dan opeisen bij een buitenlandse werkgever. Ze belanden vaak op straat bij ziekte, arbeidsongevallen of andere problemen. En ook als het werk afloopt, blijven ze dakloos achter. Zo worden de lasten van deze goedkope arbeidskrachten op de Nederlandse maatschappij afgewenteld.

Derdelanders moeten eerst drie maanden werken in ander EU-land
Het kabinet heeft nu besloten dat derdelanders eerst minimaal drie maanden daadwerkelijk moeten werken in het Europese land waar zij zijn toegelaten. Pas daarna mogen zij via detachering tijdelijk in Nederland worden ingezet. Daarnaast moet ook de werk- en verblijfsvergunning in het eerste Europese land langer geldig zijn dan de periode waarin de werknemer in Nederland werkt. Daarmee wil het kabinet waarborgen dat de arbeidsmigrant na afloop van de detachering ook naar dat land kan terugkeren.

De aanvullende voorwaarden moeten de Nederlandse Arbeidsinspectie meer mogelijkheden geven om te beoordelen of sprake is van een rechtmatige detachering. Bij overtredingen kunnen boetes volgen. De voorgestelde regels staan nu open voor internetconsultatie. Het kabinet verwacht dat ze in juli 2027 kunnen ingaan.

MIS NIKS MEER: Schrijf je hier in voor de Personeelsnet HR-Update

Doorsturen: